Wynagrodzenie w klinice weterynaryjnej rzadko kończy się na jednej kwocie z umowy. Dochodzi prowizja za wykonane zabiegi, czasem lekarz albo technik kupuje coś po specjalnych cenach - lek dla własnego zwierzęcia, karmę, materiał opatrunkowy - i to też trzeba kiedyś rozliczyć. Osobno umowa, osobno premie, osobno drobne zakupy. Każdy z tych elementów sam w sobie jest prosty. Problem zaczyna się, kiedy trzeba je zebrać w jedną kwotę na koniec miesiąca.
Case: zeszyt, który rósł szybciej niż lista płac
Wyobraźmy sobie typową sytuację, która w tej czy innej formie zdarza się w wielu gabinetach. Osoba odpowiedzialna za rozliczenia - czasem recepcja, czasem sam właściciel - prowadzi zeszyt albo arkusz, w którym zapisuje, kto i kiedy wziął lek albo materiał, za ile, i czy już zapłacił. Osobno, w głowie albo w innym zeszycie, pilnuje, ile dany lekarz powinien dostać premii od wykonanych w danym miesiącu zabiegów - bo umówiona stawka to procent od konkretnych usług, nie stała kwota.
Na koniec miesiąca te dwa źródła trzeba zestawić z podstawowym wynagrodzeniem z umowy. Ktoś siada, przegląda zeszyt zakupów, sumuje to, co nierozliczone, przegląda grafik i wizyty, żeby policzyć premie, i dopiero wtedy wychodzi ostateczna kwota do wypłaty. Przy jednym pracowniku to kilkanaście minut. Przy większym zespole, w którym kilka osób ma różne stawki prowizji i różni ludzie od czasu do czasu coś kupują, robi się z tego regularne, żmudne zadanie - i naturalne źródło pomyłek, bo łatwo coś przeoczyć albo policzyć podwójnie.
Z czego właściwie składa się wypłata pracownika
Jeśli rozbić to na czynniki pierwsze, w większości klinik wypłata pracownika to złożenie trzech niezależnych elementów:
- Wynagrodzenie podstawowe - to, co wynika wprost z umowy: stawka miesięczna, godzinowa, forma zatrudnienia.
- Zmienna część od wykonanej pracy - najczęściej prowizja procentowa albo kwotowa od konkretnych usług, które dany lekarz czy technik wykonał w danym miesiącu.
- Potrącenia za to, co pracownik "wziął po kosztach" - lek, materiał, czasem usługa wykonana na jego własnym zwierzęciu, sprzedane mu z rabatem zamiast po pełnej cenie.
Pierwszy element zwykle jest gdzieś zapisany (umowa, kartoteka pracownika). Drugi i trzeci najczęściej istnieją tylko w postaci ręcznych notatek, bo mało który program gabinetowy w ogóle przewiduje coś poza wpisaniem stałej kwoty na liście płac.
Jak to wygląda w vet-medEQ
W module Kadry karta każdego pracownika ma komplet podstawowych danych: rodzaj umowy (o pracę, zlecenie, B2B, na czas określony, staż), okres jej obowiązywania, wysokość wynagrodzenia i sposób jego rozliczania (brutto, netto, netto plus VAT dla B2B). To jest punkt wyjścia - dane, od których zaczyna się każda wypłata.
Do tego dochodzą dwa mechanizmy, które nie wymagają już żadnego ręcznego liczenia w trakcie miesiąca.
Prowizja liczona z wykonanych usług
Na karcie pracownika, w sekcji Prowizje od usług, można skonfigurować, ile dany lekarz dostaje od konkretnej pozycji z cennika - procent od wartości usługi albo stałą kwotę. Jeden lekarz może mieć różne stawki dla różnych usług: powiedzmy 10% od szczepienia i 50 zł od kastracji, a inny w ogóle nie mieć żadnej skonfigurowanej stawki, jeśli pracuje na samej podstawie.
Od tego momentu system sam wie, co doliczyć. Każda usługa z tego cennika, wykonana podczas wizyty prowadzonej przez tego lekarza, generuje pozycję prowizji na jego liście płac za dany miesiąc - bez przepisywania czegokolwiek z grafiku czy z kartotek wizyt.
Zakupy pracownicze "po kosztach"
Osobny moduł, Wydatki pracowników, zastępuje zeszyt, o którym była mowa na początku. Rejestruje się tam, że dany pracownik wziął lek, materiał z magazynu, usługę z cennika albo coś spoza katalogu - i ile ma za to zapłacić.
Dla leków i materiałów magazynowych system od razu pokazuje cenę hurtową, więc widać punkt odniesienia. Cenę dla pracownika można wpisać na dwa sposoby - albo jako marżę procentową od ceny hurtowej, albo wprost jako cenę dla pracownika w złotówkach. Wpisanie jednego przelicza drugie, więc nie trzeba liczyć tego ręcznie na kalkulatorze.
Przy zapisie zaznacza się, czy pozycja jest "Rozliczone (nie potrąci się z wypłaty)". Jeśli pracownik zapłacił od razu, na przykład gotówką, wydatek trafia tylko do historii - nigdy nie dotknie żadnej listy płac. Jeśli nie zapłacił, zostaje jako oczekujące potrącenie.
Co dzieje się przy samej wypłacie
Tu wszystkie trzy elementy się spotykają. W module Listy płac, w momencie kliknięcia Wypłać przy danym pracowniku za dany miesiąc, system automatycznie:
- dolicza wynagrodzenie podstawowe z umowy,
- dolicza wszystkie prowizje od usług wykonanych w tym miesiącu,
- odejmuje sumę nierozliczonych wydatków pracowniczych.
Efektem jest jedna, gotowa kwota do wypłaty - bez wcześniejszego przeglądania zeszytu, grafiku czy osobnych notatek. Po wypłacie wszystkie potrącone w ten sposób wydatki dostają status rozliczonych, z odniesieniem do konkretnej wypłaty, więc historia zostaje czytelna także wstecz.
Co to realnie zmienia
Wracając do sytuacji z początku wpisu: znika krok "zbierz to wszystko z zeszytu przed wypłatą". Zamiast tego:
- Nic nie trzeba pamiętać przez cały miesiąc. Prowizja nalicza się z wizyt na bieżąco, zakup pracowniczy zapisuje się raz, w momencie kiedy się zdarza.
- Mniejsze ryzyko pomyłki. Kwota nie jest sumowana ręcznie z kilku źródeł tuż przed wypłatą, więc nie ma miejsca na przeoczenie jednej pozycji czy podwójne policzenie innej.
- Jedna, spójna historia. Widać nie tylko finalną kwotę, ale też z czego dokładnie się złożyła - które usługi dały prowizję, które zakupy zostały potrącone, a które pracownik rozliczył od razu.
Warto przy tym podkreślić, że to wszystko jest opcjonalne. Jeśli w gabinecie nikt nie jest rozliczany prowizyjnie i nikt nie kupuje niczego po kosztach, po prostu nie korzysta się z tych dwóch zakładek - podstawowa obsługa kadr i listy płac działa dokładnie tak samo bez nich.
Jak to uruchomić u siebie
- Uzupełnij dane pracownika w module Kadry - rodzaj umowy, okres jej obowiązywania, wynagrodzenie podstawowe.
- Skonfiguruj stawki prowizji, jeśli dany pracownik ma być rozliczany od wykonanych usług - na jego karcie, w sekcji "Prowizje od usług", dodaj usługę i stawkę (procent albo kwota).
- Rejestruj zakupy pracownicze na bieżąco w module Wydatki pracowników, w momencie kiedy się zdarzają - z zaznaczeniem, czy zostały już opłacone, czy mają poczekać do wypłaty.
- Na koniec miesiąca kliknij Wypłać przy danym pracowniku - reszta liczy się sama.
Jeśli chcesz zobaczyć, jak to działa na własnym zespole, załóż konto i uzupełnij pierwszą kartę pracownika - prowizje i wydatki zaczną się naliczać od następnej wizyty.
Marcin Chmielecki
Współtwórca vet-medEQ
Lekarz weterynarii, programista. Znając z doświadczenia problemy codziennej pracy lekarzy weterynarii - stara się szukać rozwiązań i automatyzacji, ułatwiających tą pracę. Pisze o różnych rzeczach, głównie o funkcjonalnościach systemu vet-medEQ.